Σάββατο, 21 Απριλίου 2018

Ο Άη Γιώργης του Παλαιοχωρίου Παγγαίου

Το παραδοσιακό "κουρμπάνι" πρόκειται να μοιραστεί και πάλι τη Δευτέρα στο Παλαιοχώρι Παγγαίου, που πανηγυρίζει τον πολιούχο και προστάτη του, τον Άγιο Γεώργιο. Στο χωριό αναβιώνουν ακόμη αρκετά έθιμα που σχετίζονται με τον Άγιο, και οι ρίζες τους χάνονται στα βάθη των αιώνων. Ως προστάτης του χωριού, ο Άγιος Γεώργιος, είναι άμεσα συνδεδεμένος με την μακραίωνη ιστορία του τόπου, με αποτέλεσμα οι κάτοικοι να νιώθουν μία εξαιρετική οικειότητα με τη μορφή του.

Το κουρμπάνι

Στο τέλος της θείας λειτουργίας ανήμερα της εορτής του Αγίου Γεωργίου, μοιράζεται το πατροπαράδοτο «κουρμπάνι», το οποίο είναι βρασμένο κρέας και πρόσφορο.

Το «κουρμπάνι», άμεσα συνδεδεμένο με την εορτή του Αγίου ετοιμάζεται με χαρακτηριστική τελετουργία. Παλαιότερα, το «κουρμπάνι» ετοιμαζόταν από ζώα - προσφορές των πιστών χριστιανών του χωριού, τα οποία θυσιαζόταν προς τιμήν του αγίου την παραμονή της εορτής και κατά τη διάρκεια του Εσπερινού, αφού πρώτα έκαναν τρεις φορές τον γύρο του ναού και στην συνέχεια ευλογούνταν από τον ιερέα.

Έθιμα και συνήθειες

Σαν αυτή τη μέρα, οι νέοι του χωριού αφού έβρισκαν τα κατάλληλα ψηλά δέντρα έκαναν κούνιες, πλέκοντας κληματίδες. Από τις κούνιες αυτές περνούσε το σύνολο του πληθυσμού του χωριού, γιατί θεωρούνταν απαραίτητη η συμμετοχή στο έθιμο αυτό.

Όπως και σε άλλα μέρη της Ελλάδας, η ημέρα του Αγίου Γεωργίου σήμαινε και την έναρξη την περιόδου «των βοσκών» για τους κτηνοτρόφους. Οι κτηνοτρόφοι συνήθιζαν να προσλαμβάνουν τους βοσκούς από την ημέρα του Αγίου Γεωργίου και μέχρι και την ημέρα του άλλου μεγάλου Αγίου της Ορθοδοξίας, του Αγίου Δημητρίου.

Ακόμη την ημέρα αυτή, όλοι οι ίδιοι κτηνοτρόφοι συνέλεγαν το γνωστό στην περιοχή αγριολούλουδο με το όνομα «γαλατσίδα», το οποίο όταν κοπεί βγάζει ένα υγρό που μοιάζει σαν γάλα. Με το φυτό αυτό έφτιαχναν στεφάνια τα οποία κρεμούσαν έξω από τις πόρτες για να ...πάει καλά η χρονιά.

Λατρεία ...κατά παράδοση

«Ο τόπος αυτός είναι υπό την προστασία του Άη Γιώργη» λένε οι ντόπιοι και νιώθουν μια σιγουριά γιατί όπως αναφέρουν ποτέ μέσα στους αιώνες δεν τους πρόδωσε. Η μέχρι στιγμής παλαιότερη αποδεδειγμένη μαρτυρία για την «παρουσία» του Αγίου Γεωργίου ως προστάτη στην περιοχή, έρχεται με την ανακάλυψη από την αρχαιολογική σκαπάνη κατά τη διετία 1995 - 1996 εκτεταμένου μοναστηριακού συγκροτήματος του 11ου αιώνα στο Παλαιοχώρι, ευρύτερα γνωστό από Πατριαρχικά σιγίλια ως «Ιερά Μονή του Αγίου Μεγαλομάρτυρος και Τροπαιοφόρου Γεωργίου του Διασωρίτου». Από τότε η λατρεία του Αγίου είχε εξαπλωθεί στην περιοχή, πράγμα που εξόργισε τον Οθωμανό τόπαρχο και έτσι στις 23 Απριλίου του 1507, όπως αναφέρεται στον Κώδικα του Δαμασκηνού, κατέστρεψε ολοσχερώς το πανηγυρίζον μοναστήρι. Παρόλα αυτά η φλόγα της πίστης δεν έσβησε στους Παλαιοχωρινούς και έτσι η μονή ξαναχτίστηκε για να καταστραφεί οριστικά λίγο μετά το 1763.

Κατόπιν οι κάτοικοι του χωριού έκτισαν τον υπάρχοντα Ιερό Ναό προς τιμήν του Αγίου Γεωργίου, ο οποίος αποπερατώθηκε το 1835, με πολλά βυζαντινά χαρακτηριστικά ενός μοναστηριακού ναού. Πρόκειται για μία μεγάλη τρίκλιτη βασιλική με ημιόροφο, τον γνωστό «γυναικωνίτη».

Τα θαύματα του αγίου είναι πολλά, και αντηχούν σαν παραμύθι στα αυτιά όσων τα ακούν. Αυτά είτε αναφέρονται στην παρουσία του Αγίου στον νέο ναό, αφού πολλοί άκουγαν τα πέταλα του αλόγου στο μαρμάρινο δάπεδο χωρίς να βλέπουν τίποτα και τα οποία οδηγούσαν στο ιερό, είτε σε περιφορές, λιτανείες και θεϊκές ψαλμωδίες στο χώρο του κατεστραμμένου μοναστηριού.

Rejection


Gone


Σάββατο, 7 Απριλίου 2018

Καλή Ανάσταση και Καλό Πάσχα!


Εγκύκλιος Μητροπολίτου Ελευθερουπόλεως κ. Χρυσοστόμου επί τη Εορτή του Πάσχα 2018

Η ΑΚΕΝΩΤΗ ΠΗΓΗ ΤΗΣ ΕΛΠΙΔΟΣ

Αγαπητοί εν Χριστώ Αναστάντι Αδελφοί και Πατέρες

«Αναστάσεως ημέρα και λαμπρυνθώμεν τη πανηγύρει!» Ας χαρούμε και ας ευφρανθεί η ψυχή μας τις ημέρες αυτές, που η αγία μας Εκκλησία πανηγυρίζει την Ανάσταση του Χριστού μας. Η χαρά που μας καλεί να ζήσουμε δεν έχει σχέση μόνο με την ωραία εποχή της Άνοιξης, που διανύουμε, ούτε με το τέλος της περιόδου της αυστηρής νηστείας. Η γιορτή της Αναστάσεως είναι ευκαιρία της πιο χαρούμενης ψυχικής διαθέσεως του πιστού χριστιανού, διότι την αντιλαμβάνεται με το απλό μυαλό του και την άδολη καρδιά του σαν την πηγή την ακένωτη της μεγαλύτερης ελπίδος.

«Η ελπίς ου καταισχύνει» (Ρωμ. 5,5) σύμφωνα με τον Απόστολο του Θεού. Καθόλου ντροπή δεν είναι, ούτε λάθος, να ελπίζει πάντα ο άνθρωπος. Αλλά τι να ελπίζει; Να μην αντιμετωπίζει κανένα πρόβλημα οικονομικό; Να είναι αυτάρκης και να ζει με κάθε άνεση; Τι να ελπίζει το παιδί, ο νέος; Να καταλάβει μία θέση στην ανώτατη Εκπαίδευση, να αποκτήσει κάποιο σοβαρό και αξιόλογο εφόδιο από την κρατική Παιδεία για τη ζωή του, ώστε να εξασφαλίσει κάποια θέση αξιοπρεπή στην κοινωνία; Τι να ελπίζει; Να βρει πρόσωπο κατάλληλο, ώστε να δημιουργήσει μία οικογένεια, μία ζεστή φωλιά και ένα σταθερό αποκούμπι στη ζωή του; Και οι απαντήσεις, όπως αντιλαμβάνεσθε, στο ερώτημα αυτό είναι ατέλειωτες. Όσο είναι και οι άνθρωποι… Και μετά, αφού πια η ελπίδα πάρει σάρκα και οστά και γίνει είτε άνεση οικονομική,  είτε θέση κοινωνική, είτε οικογενειακή ευτυχία και όνειρο, προβάλλει σκληρό το ερώτημα σε όλους μας, μικρούς και μεγάλους: Αφού όλα τα επιτύχω, όπως τα ονειρευόμουν και τα ήλπιζα, ύστερα τι γίνεται; Η ευτυχία μου, λοιπόν, η εκπλήρωση των ονείρων μου, έχει ημερομηνία λήξεως; Ύστερα έρχεται, αφού δεν είμαι αθάνατος, το χάος, το τίποτε, το μηδέν; Και να! σαν επισκέπτης απρόσκλητος η μελαγχολία και το σκοτάδι στη ψυχή. Η ίδέα, τό σκοτεινό φάσμα τού θανάτου, τού ἀναπόφευκτου τέλους, έρχεται νά δηλητηριάσει τήν ελπίδα μας.

Άλλ’ όχι! Βροντοφωνάζει στήν ταραγμένη μας ψυχή η εορτή τών εορτών που διανύουμε. Η ελπίδα μας δεν κόβεται, ούτε διαλύεται από το αναπόφευκτο βιολογικό μας τέλος. Κάποιος το φρόντισε με άπειρη αγάπη. Και Αυτός ο Κάποιος  είναι ο Αναστημένος εκ νεκρών Ιησούς Χριστός. Αυτός ο Τέλειος και Πρώτος σε όλα Θεός και Άνθρωπος έγινε και σ’ αυτό το μεγάλο θέμα μας ο πρώτος. Ανέστη εκ νεκρών. Νίκησε το θάνατο. Έγινε τρόπον τινά ο «πρωτότοκος εκ των νεκρών». (Κολασσαείς 1, 18). Γι αυτό και αργότερα, μετά την Ανάστασή Του, μολονότι το δρεπάνι του θανάτου δεν σταμάτησε ούτε στιγμή να θερίζει στους ανθρώπινους αγρούς, οι δικοί Του άνθρωποι προς χάριν Του υπέμειναν μετά χαράς μεγάλης κάθε κακουχία και κάθε ανθρώπινη δυστυχία, και μύριους θανάτους, διότι ήσαν απλούστατα  απόλυτα στηριγμένοι στη μεγάλη ελπίδα που τους έδωσε. Όπως οι ίδιοι με συγκινητική ειλικρίνεια μας είπαν, εάν δεν πιστεύαμε στον Αναστάντα Χριστό θα ήμασταν οι πιο αξιολύπητοι άνθρωποι… (Α  Κορ. 15,19).

Δόξα, λοιπόν, μυριάκις δόξα τω Αναστάντι Χριστώ! Διότι η ελπίδα μας ουδέποτε σταματά, αλλά συνεχίζεται ανανεούμενη μέχρι τη Βασιλεία Του την επουράνια, μέχρι τη δόξα του Παραδείσου, στην ατέρμονη αιωνιότητα μαζί Του. Αμήν

ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ!

Παντοτεινός ευχέτης σας

†Ο ΕΛΕΥΘΕΡΟΥΠΟΛΕΩΣ  ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ

ΑΝΑΣΤΑΣΙΜΟ ΜΗΝΥΜΑ ΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΝΟΥ ΠΡΟΚΑΘΗΜΕΝΟΥ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ Β' 

ΕΛΕῼ ΘΕΟΥ ΠΑΠΑΣ ΚΑΙ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΣΗΣ ΓΗΣ ΑΙΓΥΠΤΟΥ ΚΑΙ ΑΦΡΙΚΗΣ 

ΠΑΝΤΙ Τῼ ΠΛΗΡΩΜΑΤΙ ΤΟΥ ΚΑΘ' ΗΜΑΣ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΤΡΙΑΡΧΙΚΟΥ ΘΡΟΝΟΥ 

ΧΑΡΙΣ ΚΑΙ ΕΛΕΟΣ ΚΑΙ ΕΙΡΗΝΗ ΠΑΡΑ ΤΟΥ ΑΝΑΣΤΑΝΤΟΣ ΚΥΡΙΟΥ ΚΑΙ ΘΕΟΥ ΚΑΙ ΣΩΤΗΡΟΣ ΗΜΩΝ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ

«Tὸν δὲ ἀρχηγὸν τῆς ζωῆς ἀπεκτείνατε, ὃν ὁ Θεὸς ἤγειρεν ἐκ νεκρῶν, οὗ ἡμεῖς μάρτυρές ἐσμεν.» (Πράξεις, 3:15)

Αγαπητοί μου αδελφοί,

Οι Απόστολοι μαρτυρούν και η οικουμένη εορτάζει. Οι Απόστολοι ομολογούν και η οικουμένη αγαλλιάζει. Οι Απόστολοι βεβαιώνουν και η οικουμένη πιστεύει. Ότι αληθώς ανέστη ο Δημιουργός της ζωής μας. Ότι αληθώς ανέστη ο Αρχηγός της ζωής μας. Ότι αληθώς ανέστη ο Ανακαινιστής της ζωής μας.

Μπορεί όμως το αναστάσιμο φως να καταυγάσει το πυκνούμενο σκότος της ανθρωπίνης ιστορίας; Μπορεί το αναστάσιμο μήνυμα να φθάσει ανεμπόδιστο προς τον κάθε εν Χριστώ αδελφό μας, προς τον κάθε άνθρωπο καλής θελήσεως; Ή μήπως ακόμη απορεί ο προφήτης: «Οὐχὶ πατὴρ εἷς πάντων ὑμῶν; Οὐχὶ Θεὸς εἷς ἔκτισεν ὑμᾶς; Tί ὅτι ἐγκατέλιπε ἕκαστος τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ;» (Μαλαχίας, 2:10)

Όταν ο Θεός μας δημιούργησε, το έκανε αυτοβούλως. Και όταν μας αναδημιούργησε διά του Μονογενούς Του Υιού, το έκανε χωρίς εμείς προηγουμένως να προσφέρουμε κάτι. Η Βασιλεία όμως του Θεού, η ένωσή μας δηλαδή με τον Θεό, θα γίνει μόνο εάν εμείς ποθήσουμε τον Θεό. Μόνο εάν εμείς αναζητήσουμε τον Θεό. Μόνο εάν εμείς υπαρξιακώς προτάξουμε το θέλημα του Θεού.

Η αποστολική παρακαταθήκη είναι ξεκάθαρη σχετικώς με το θέλημα του Θεού: «Οὐκ ἔστι προσωπολήπτης ὁ Θεός, ἀλλ᾿ ἐν παντὶ ἔθνει ὁ φοβούμενος αὐτὸν καὶ ἐργαζόμενος δικαιοσύνην δεκτὸς αὐτῷ ἐστι.» (Πράξεις, 10: 34-35). Η πολιτογράφηση στη Βασιλεία του Θεού απαιτεί μόνο τον φόβο του Θεού ως σεβασμό του θελήματός Του και την δικαιοσύνη του Θεού ως καρπό του θελήματός Του.

Εμείς τι κάνουμε; Aφήνουμε στην άκρη τον φόβο του Θεού. Τον θεωρούμε δήθεν απαξιωτικό για το εγώ μας. Και διαστρεβλώνουμε την δικαιοσύνη του Θεού. Την παρατηρούμε μέσα από τους παραμορφωτικούς φακούς του έθνους, της φυλής, του χρώματος, της διαφορετικότητας. Και φθάνουμε στο σημείο να θάβουμε κάτω από αλλεπάλληλα στρώματα στοιχείων ταυτότητας το ένα και μοναδικό στοιχείο που μας ενώνει όλους: την κοινή μας καταγωγή από τον Θεό.

Λησμονούμε ότι ένας Σαμαρείτης έγινε το πρότυπο της αγαπητικής φιλανθρωπίας. Λησμονούμε ότι μια Σαμαρείτιδα έγινε το πρότυπο της ειλικρινούς μεταστροφής. Λησμονούμε ότι μια πόρνη έγινε το πρότυπο της σωτηριώδους μετάνοιας. Λησμονούμε ότι ο ληστής της ενδεκάτης ώρας έγινε ο πρώτος οικιστής του Παραδείσου. Λησμονούμε ότι η μόνη διάκριση που μπορεί να υπάρξει σε επίπεδο ανθρώπινο είναι εκείνη που ξεχωρίζει τους αδελφούς μας σε αυτάρκεις και σε χρήζοντες βοηθείας.

Αγαπητοί μου αδελφοί,

Σήμερα που εορτάζουμε την Ανάσταση του Κυρίου και θα ανοίξουμε το σπιτικό μας για να μοιραστούμε τη χαρά μας, ας έχουμε κατά νου το θέλημα του Θεού. Ο Χριστός μας είπε: «Όταν παραθέτεις γεύμα η δείπνο, μη προσκαλείς τους φίλους σου, ούτε τους αδελφούς σου, ούτε τους συγγενείς σου, ούτε τους πλουσίους γείτονές σου… Αλλά όταν κάνεις τραπέζι και υποδέχεσαι φιλοξενουμένους, προσκάλεσε πτωχούς, αναπήρους, χωλούς, τυφλούς.» (Λουκ. 14:13-14).

Γιατί άραγε να καλέσουμε όλους αυτούς που έχουν ανάγκη; Την απάντηση έδωσε ο Άγιος προκάτοχός μας, ο Πατριάρχης της έμπρακτης αγάπης, Ιωάννης ο Ελεήμων: «Διότι αυτοί πράγματι μπορούν να μας βοηθήσουν να κληρονομήσουμε την Βασιλεία των Ουρανών.» Δεν είναι λοιπόν μόνο ότι αδελφοί μας έχουν την ανάγκη μας. Πολύ περισσότερο έχουμε εμείς την ανάγκη τους, διότι οι εμπερίστατοι αδελφοί μας είναι που κρατούν τα κλειδιά του Παραδείσου.

Με αυτή την πίστη πορευόμαστε στην Αφρική των εθνών, στην Αφρική των φυλών, στην Αφρική των διαφορετικών πολιτισμών. Πίστη όχι διανοητική, αλλά πίστη καρδιακή. Πίστη όχι ιδεοληπτική, αλλά πίστη φιλάνθρωπη. Πίστη όχι προσωποληπτική, αλλά πίστη προσωπική, πίστη δηλαδή ότι στο πρόσωπο του κάθε αδελφού που συναντούμε στην ήπειρο της ελπίδας μπορεί να κρύβεται ο Χριστός, ο Αρχηγός της ζωής!

Χριστός Ανέστη! 

†Ο Πάπας καί Πατριάρχης Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής 

Θ Ε Ο Δ Ω Ρ Ο Σ Β΄

Ἑν τῇ Μεγάλῃ Πόλει τῆς Ἀλεξανδρείας

Ἅγιο Πάσχα 2018

Πάσχα στο χωριό!


Πάσχα στο χωριό! Πάντα ήταν γεμάτο αρώματα της φύσης, μυρωδιές πασχαλιάς και ζουμπουλιών, τον ήχο της καμπάνας του Άη Γιώργη που καλύπτει πρόσκαιρα της φωνές των χελιδονιών που έφεραν την άνοιξη. Περισυλλογή, δέος μπροστά στον Επιτάφιο. Ακόμη και το φως από τη φλόγα των κεριών διαφέρει το Πάσχα. Ο αέρας της φύσης, η δροσιά που έρχεται από το δάσος του Παγγαίου. Όλα σε προετοιμάζουν για το χαρμόσυνο μήνυμα της Ανάστασης. Σου εμπνέουν το χαμόγελο που θαρρείς και βγαίνει από τα βάθη της ψυχής σου. Το ξεκούραστο χαμόγελο που έχεις όταν βλέπεις αγαπημένα πρόσωπα.
Το ίδιο χαμόγελο που είχες σαν παιδί!

Τετάρτη, 4 Απριλίου 2018

15η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης

15η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης
3-6 Μαΐου 2018
ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΚΘΕΣΙΑΚΟ & ΣΥΝΕΔΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Σε ένα μήνα ξεκινάει η 15η ΔΕΒΘ με σημαντικές ξένες συμμετοχές,
πλούσιο πρόγραμμα και προβληματισμούς αιχμής

Με τιμώμενες τις χώρες της Γαλλοφωνίας και κεντρικό της θέμα τη Δημοκρατία στον 21ο αιώνα, θα πραγματοποιηθεί η 15η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης (ΔΕΒΘ), από τις 3 έως και τις 6 Μαΐου 2018 στο Διεθνές Εκθεσιακό και Συνεδριακό Κέντρο Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ-HELEXPO), που διοργανώνει το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού σε συνεργασία με τη ΔΕΘ-HELEXPO, τον Δήμο Θεσσαλονίκης, τους Συλλόγους Ελλήνων Εκδοτών και ανεξάρτητους εκδότες, με τη στήριξη της Βουλής των Ελλήνων και υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού. Το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού στηρίζει την προβολή του ελληνικού βιβλίου διεθνώς οργανώνοντας τη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης που αποτελεί τον κορυφαίο θεσμό προβολής του βιβλίου στη χώρα μας.

Οι βασικοί θεματικοί άξονες της φετινής έκθεσης είναι Λογοτεχνία και Μνήμη, Η προσφυγική εμπειρία και Βιβλίο και Performance, ενώ το καθιερωμένο πρόγραμμα εκδηλώσεων θα περιλαμβάνει παρουσιάσεις νέων εκδόσεων και συζητήσεις με συγγραφείς, ειδικό αφιέρωμα στην αστυνομική λογοτεχνία με τη συμμετοχή διακεκριμένων ξένων συγγραφέων, συναντήσεις μεταξύ των επαγγελματιών του βιβλίου, θεματικές εκθέσεις και προβολές, και βέβαια, το 5ο Φεστιβάλ Νέων Λογοτεχνών, το 3ο Φεστιβάλ Μετάφρασης, καθώς και ποικίλες δράσεις στην Παιδική και Εφηβική Γωνιά, που φέτος θα έχει το δικό της ξεχωριστό Περίπτερο, στο κτήριο 14.

Επιπλέον, φέτος στο πλαίσιο της 15ης ΔΕΒΘ θα διοργανωθούν ιδιαίτερες συζητήσεις και ομιλίες για τα επαγγελματικά προβλήματα του εκδοτικού κλάδου, με έμφαση στην υποδοχή του ελληνικού βιβλίου στο εξωτερικό, κυρίως στη Γαλλία αλλά και στο βαλκανικό χώρο, με τη συμμετοχή σημαντικών παραγόντων των εκδόσεων. «Η έκθεση βιβλίου της Θεσσαλονίκης θέλει να αφουγκράζεται τα προβλήματα του καιρού της, να τα συζητά με τη βοήθεια των βιβλίων και των ανθρώπων που τα γράφουν, τα αξιολογούντα μεταφράζουντα εκδίδουν», υπογραμμίζει ο διευθυντής της ΔΕΒΘ Μανώλης Πιμπλής. «Είναι μια έκθεση σκεπτόμενη, που προσπαθεί να καλλιεργήσει έναν δημιουργικό προβληματισμό. Αν θα θέλαμε να συνοψίσουμε τη στάση της ΔΕΒΘ με ένα σλόγκαν, αυτό θα ήταν "αφουγκραζόμαστε, διαβάζουμε, συζητάμε"».

Αναλυτικότερα, η φετινή, πολλαπλών δράσεων, διοργάνωση περιλαμβάνει:

Τιμώμενες οι χώρες της Γαλλοφωνίας
Δέκα χρόνια μετά την έναρξη του θεσμού της τιμώμενης χώρας τον οποίο εγκαινίασε η Γαλλία, τιμώμενες θα είναι οι χώρες της Γαλλοφωνίας. Η 15η ΔΕΒΘ θα φιλοξενήσει σε ειδικά σχεδιασμένο Περίπτερο 350 τ.μ. μια πλειάδα συγγραφέων, εκδοτών, βιβλίων και εκδηλώσεων λόγου και τέχνης από το δίκτυο των γαλλόφωνων χωρών ανά τον κόσμο, σε συνεργασία με τη Γαλλική Πρεσβεία, τα Γαλλικά Ινστιτούτα Ελλάδος και Θεσσαλονίκης, τις γαλλικές προξενικές αρχές της Θεσσαλονίκης αλλά και με άλλες πρεσβείες και μορφωτικά ινστιτούτα του εξωτερικού.

Περισσότεροι από τριάντα γαλλόφωνοι συγγραφείς θα παρευρεθούν για να παρουσιάσουν το έργο τους, να συμμετάσχουν σε συζητήσεις και να εξηγήσουν τη σχέση τους με τη γαλλική γλώσσα, ανάμεσα στους οποίους οι Kaouther Adimi, Metin Arditi, Marion Billet, Barbara Cassin, Olivier Guez, Thomas Gunzig, Leslie Kaplan, Philippe Lechermeier, Yamen Manaï, Dominique Manotti, Laure Marchand, Daniel Maximin, Anna Moï, Gilles Ortlieb, Michel Piquemal, Nathalie Quintane, Claude Rizzo, François Soulages, Brina Svit, Sami Tchak, Fréderic Worms, αλλά και οι ελληνικής καταγωγής Άννα Αγγελοπούλου, Κατερίνα Δασκαλάκη, Γιάννης Κιουρτσάκης, Γιώργος Πρεβελάκης, κ.ά.

Όλα τα είδη του λόγου (μυθιστόρημα, ποίηση, δοκίμιο, θέατρο, κλπ.) αλλά και τα κόμικς, η φωτογραφία, η μουσική θα έχουν την τιμητική τους με παρουσιάσεις και συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης στο μεγάλο περίπτερο της Γαλλοφωνίας, το οποίο περιβάλλει κυκλικά τον κεντρικό χώρο εκδηλώσεων, την «αγορά». Στο πρόγραμμα συμπεριλαμβάνονται ψυχαγωγικά και παιδαγωγικά εργαστήρια για παιδιά, εργαστήρια ψηφιακών μέσων σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο για τις νέες τεχνολογίες και γαστρονομικές παρουσιάσεις. Περισσότεροι από 40 εκδοτικοί οίκοι θα παρουσιάσουν την ποικιλομορφία του γραπτού λόγου στη γαλλική γλώσσα και η πόλη της Νίκαιας θα εορτάσει την αδελφοποίησή της με τη Θεσσαλονίκη.

Το Γαλλικό Ινστιτούτο Θεσσαλονίκης, το οποίο έχει αναλάβει το συντονισμό της οργάνωσης και το πρόγραμμα των εκδηλώσεων, θα συνεργαστεί στενά φοιτητές του τμήματος Γαλλικής γλώσσας και φιλολογίας του ΑΠΘ, ενώ ομάδα φοιτητών του ΤΕΙ Ψηφιακών Μέσων & Επικοινωνίας Δυτικής Μακεδονίας έχει αναλάβει την επικοινωνία και την προβολή του σταντ της Γαλλοφωνίας.

Οι θεματικοί άξονες της 15ης ΔΕΒΘ
Η Δημοκρατία στον 21ο Αιώνα
Συνεχίζοντας να αναδεικνύει καίρια προβλήματα του σημερινού κόσμου, η ΔΕΒΘ συμμετέχει στην προσπάθεια να συζητηθεί σε βάθος η δημοκρατία ως ζητούμενο σε εποχή έξαρσης των εθνικισμών και αμφισβήτησης δημοκρατικών κεκτημένων, ακόμη και στην καρδιά της Ευρώπης. Διακόσια σαράντα χρόνια από τον θάνατο του Βολταίρου και πενήντα χρόνια από τον Μάη του ’68, σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, που δίνει τη δική της μάχη για τη δημοκρατία μέσα στην κρίση, η ΔΕΒΘ θέλει να υπενθυμίσει πως το αίτημα της δημοκρατίας παραμένει ζωντανό, πολύπλοκο και εκκρεμές,  όπως σταθερά αποτυπώνεται στην ελληνική και παγκόσμια σύγχρονη λογοτεχνία, αλλά και σε πρόσφατες θεωρητικές αναζητήσεις. Θα διοργανωθούν συζητήσεις μεταξύ λογοτεχνών, ιστορικών, πολιτικών επιστημόνων, φιλοσόφων και δημοσιογράφων, με αφορμή την πρόσφατη βιβλιοπαραγωγή σχετικά με το θέμα της Δημοκρατίας σε κρίσιμους καιρούς.


Πιο συγκεκριμένα θα συζητηθούν τα εξής:
·         «Η άνοδος της ακροδεξιάς σήμερα: Αναλογίες και διαφορές με το παρελθόν»
·         «Μεταδημοκρατία: Βαίνουμε προς εμβάθυνση ή προς συρρίκνωση των δημοκρατικών θεσμών διεθνώς;»
·         «Ευρώπη, υπερεθνικοί θεσμοί, κοινωνικό συμβόλαιο: Πόσες κρατικές ή εθνικές αρμοδιότητες είμαστε διατεθειμένοι να παραχωρήσουμε και με ποιους όρους;»
·         «Δημοκρατία και οικονομία: Σχέση στοργής ή οργής; Υπάρχει αντινομία μεταξύ ελεύθερης αγοράς και δημοκρατίας;»
·         «ΜΜΕ και Δημοκρατία: Πώς μπορεί να αποφευχθεί ο έλεγχος των ΜΜΕ είτε από το κράτος είτε από μεγάλα ιδιωτικά συμφέροντα;»
Εξάλλου, τις ημέρες της έκθεσης συμπληρώνονται 50 χρόνια από την εξέγερση του Μάη του ’68. Στο πλαίσιο αυτό, το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού διοργανώνει ειδική έκθεση, ενώ σε συνεργασία με τα Γαλλικά Ινστιτούτα Ελλάδος και Θεσσαλονίκης θα πραγματοποιηθεί εκδήλωση με ομιλητές που συμμετείχαν ενεργά στο πολυδιάστατο αυτό επαναστατικό γεγονός. 


Λογοτεχνία και Μνήμη
Προσεγγίζουμε τη λογοτεχνία ως φορέα συλλογικής, ατομικής και πολιτισμικής μνήμης που καθορίζει την ιστορική συνείδηση και, επομένως, το παρόν μας. Στο πλαίσιο αυτού του αφιερώματος θα πραγματοποιηθούν εκδηλώσεις: α) για λογοτεχνικά είδη που προτάσσουν θέματα μνήμης και λήθης, όπως το μυθιστόρημα-ντοκουμέντο ή, αντίστροφα, το δοκίμιο με στοιχεία μυθιστορίας, β) για τo εβραϊκό βίωμα στον ελλαδικό χώρο και ευρύτερα, γ) για σημαντικές λογοτεχνικές επετείους συνδεδεμένες με τις εξής θεματικές: Λογοτεχνία και Θεσσαλονίκη (Ζωή Καρέλλη, Νίκος-Γαβριήλ Πεντζίκης, Ηλίας Πετρόπουλος), Δημιουργία, Νόσος και Θεραπεία (Μαργαρίτα Καραπάνου, Κώστας Καρυωτάκης, Γιώργος Χειμωνάς),  Γραφή και Πολιτική (Άρης Αλεξάνδρου, Γιάννης Μπεράτης, Νικόλας Κάλας).

Η προσφυγική εμπειρία : Μοιραζόμαστε Βιβλία, μοιραζόμαστε Πατρίδες*
Για τρίτη συνεχή χρονιά θα υλοποιηθούν δράσεις για μικρούς και μεγάλους και θα διοργανωθούν βιωματικά εργαστήρια, έκθεση φωτογραφίας, παρουσιάσεις σημαντικών βιβλίων που γράφτηκαν και μεταφράστηκαν στη γλώσσα μας με αφορμή την προσφυγική εμπειρία, καθώς και συζητήσεις με κύριο θέμα τη ζωή των προσφύγων, τη φωνή, τις ανάγκες, τις αγωνίες τους, το ζήτημα της ενσωμάτωσης τους, αλλά και την προσφορά τους στη χώρα μας. Η 15η ΔΕΒΘ, φιλοξενώντας μια θεματική ενότητα που βρίσκεται στο κέντρο των παγκόσμιων εξελίξεων, ιδιαιτέρως σύγχρονη και διανοητικά προκλητική, υπογραμμίζει τη σημασία της προσκαλώντας όλο τον κόσμο σε διάλογο.
*Τίτλος δράσης του Δικτύου για τα Δικαιώματα του Παιδιού.

Βιβλίο και Performance
Οι πολλαπλές όψεις της λογοτεχνικής περιπέτειας: ένα δια-καλλιτεχνικό ταξίδι: Η σχέση του βιβλίου με τις τέχνες του θεάματος ευρύτερα και της performance ειδικότερα, θα διερευνηθεί μέσα από πρωτοποριακές αναγνώσεις, εικαστικές δράσεις, διαδραστικά εργαστήρια, θεατρικά ανεβάσματα ποιητικών και πεζογραφικών έργων, δρώμενα βασισμένα σε κλασικά ή νεότερα λογοτεχνικά κείμενα, που θα φιλοξενηθούν στην ειδικά διαμορφωμένη αίθουσα «Μονόκερως». Στόχος είναι ο μετασχηματισμός της λογοτεχνικής περιπέτειας και η ανάδειξη της σχέσης του βιβλίου με άλλες μορφές τέχνης ως ενός δημιουργικού πεδίου συνάντησης μέσων και ανθρώπων που δίνει χώρο στην πολυσυλλεκτικότητα και την τόσο απαραίτητη για την ουσία της κάθε τέχνης, διεύρυνση των ορίων του ταξιδιού που αυτή προσφέρει.

Αστυνομική λογοτεχνία
Ένα μίνι αφιέρωμα στην αστυνομική λογοτεχνία, γαλλόφωνη και όχι μόνο, με τη συμμετοχή σημαντικών ξένων συγγραφέων, όπως οι Γάλλοι Jean-Bernard Pouy, Caryl Férey, ο Σουηδός Arne Dahl κ.ά.

Τα Φεστιβάλ της 15ης ΔΕΒΘ
5ο Φεστιβάλ Νέων Λογοτεχνών
Ένα διήμερο φεστιβάλ που διοργανώνεται για πέμπτη χρονιά στα πλαίσια της ΔΕΒΘ και φέρνει σε επαφή το κοινό με την δυναμική νέα γενιά των Ελλήνων συγγραφέων και την πολυμορφία της σύγχρονης λογοτεχνίας. Οι ποικίλες εκφάνσεις του ποιητικού λόγου, το μυθιστόρημα, το διήγημα, η νουβέλα και οι υβριδικές μορφές αφήγησης παρουσιάζονται και αναδεικνύονται μέσα από μια σειρά συζητήσεων, συνεντεύξεων και αναγνώσεων με τους ίδιους τους συγγραφείς και άλλους ανθρώπους του λόγου. Η γλώσσα της ποίησης που στοχάζεται και επινοεί, οι αφηγηματικοί λαβύρινθοι, οι δυναμικές της λογοτεχνικής κατασκευής και τα όριά της, το πολιτικό και το ηθικό, η αλήθεια και η ψευδαίσθηση, η ενηλικίωση και οι δύσκολες παραδοχές της, ο ρεαλισμός και το παράλογο, η Ιστορία και το ατομικό πεπρωμένο, ξεδιπλώνονται σε μια σειρά πυκνών παρουσιάσεων όπου οι νέοι-ες πεζογράφοι και ποιητές-τριες μας μιλούν για το έργο τους και την σχέση τους με τη γραφή και διαβάζουν αποσπάσματα από τα βιβλία τους. Παράλληλα διοργανώνονται ανοιχτές συζητήσεις όπου οι συγγραφείς αλλά και το κοινό θα έχουν την ευκαιρία να συζητήσουν με θεωρητικούς και κριτικούς λογοτεχνίας για τις πολλαπλές όψεις του σύγχρονου λογοτεχνικού πεδίου και τη σημασία της λογοτεχνίας στη ζωή μας. Το φεστιβάλ συντονίζει και επιμελείται η ποιήτρια Κατερίνα Ηλιοπούλου.

3ο Φεστιβάλ Μετάφρασης
Με τα λόγια του Paul Auster,  «Οι μεταφραστές είναι οι αφανείς ήρωες της λογοτεχνίας, τα συχνά ξεχασμένα όργανα που επιτρέπουν στους διαφορετικούς πολιτισμούς να συνομιλήσουν μεταξύ τους, που μας δίνουν τη δυνατότητα να καταλάβουμε ότι όλοι, από κάθε μέρος του κόσμου, ζούμε στον ίδιο κόσμο». Επιχειρώντας την ανάδειξη της σημασίας των μεταφραστών και την αναγνώριση του ρόλου τους στην προώθηση της λογοτεχνίας, το Φεστιβάλ Μετάφρασης είναι για τρίτη χρονιά αφιερωμένο στους ανθρώπους αυτούς που διευκολύνουν την επικοινωνία μεταξύ των πολιτισμών. Μέσα από ποικίλες εκδηλώσεις που αφορούν τόσο την «εισαγωγή» της ξένης λογοτεχνίας στην Ελλάδα όσο και την «εξαγωγή» της ελληνικής λογοτεχνίας σε όλο τον κόσμο, και με τη συμμετοχή εκδοτών, συγγραφέων, επιμελητών και φυσικά, πολλών μεταφραστών, το 3ο Φεστιβάλ Μετάφρασης εστιάζει στα διαφορετικά είδη λογοτεχνικής μετάφρασης, συνομιλώντας με τις βασικές θεματικές της έκθεσης.

Παιδική Γωνιά – Γωνιά Εφήβων – Γωνιά Εκπαιδευτικών
Όπως κάθε χρόνο, οι εκδηλώσεις για παιδιά, εφήβους και εκπαιδευτικούς αποτελούν έναν από τους δυναμικότερους πόλους έλξης της ΔΕΒΘ. Οι ειδικά διαμορφωμένοι χώροι θα δώσουν τη σκυτάλη σε μικρούς και μεγαλύτερους βιβλιόφιλους προκειμένου να ανακαλύψουν τον κόσμο του βιβλίου καλύπτοντας όλα τα γούστα κι όλες τις θεματικές: Συναντήσεις με συγγραφείς, εικονογράφους, εκδότες και βιβλιοθηκονόμους, παρουσιάσεις βιβλίων, μουσικά, θεατρικά και εικαστικά δρώμενα με αφορμή βιβλία, επισκέψεις οργανωμένων ομάδων μαθητών, γνωριμία με δημιουργούς από το εξωτερικό, εκθέσεις εικονογράφησης, γωνιά ανάγνωσης και πολλές ακόμα μικρές και μεγαλύτερες εκπλήξεις!

Η 15η ΔΕΒΘ συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του ΠΕΠ Κεντρικής Μακεδονίας 2014-2020.



Αναλυτικά Δελτία Τύπου με λεπτομερείς πληροφορίες του προγράμματος θα ανακοινωθούν σύντομα.



15η ΔΙΕΘΝΗΣ ΕΚΘΕΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ (ΔΕΒΘ)
3-6 Μαΐου 2018 ● ΔΕΘ-HELEXPO, ΠΕΡΙΠΤΕΡΑ 13, 14 & 15
Διεθνές Εκθεσιακό & Συνεδριακό Κέντρο Θεσσαλονίκης
Εγνατία 154, 546 36 Θεσσαλονίκη ● Τηλ.: 2310-291111
Είσοδος Ελεύθερη

Πασχαλινές Ευχές


Κυριακή, 1 Απριλίου 2018

Των Βαΐων...




"Πρέπει να 'ταν των Βαΐων τ' ουρανού
  επειδή και τα πουλιά κατέβαιναν μ' ένα κλαδάκι πράσινο στο ράμφος..."

(Οδ. Ελύτης, "Των Βαϊων", 1971)  

Δευτέρα, 26 Μαρτίου 2018

Νέα Έρευνα του Οργανισμού Έρευνας και Ανάλυσης "διαΝΕΟσις": Τι Πιστεύουν Οι Έλληνες το 2018;

Λιγότερο αντιευρωπαϊστές σε σχέση με πέρυσι, φιλελεύθεροι στα οικονομικά ζητήματα, εθνικά υπερήφανοι με ενισχυμένη εθνική αυτοπεποίθηση αλλά και συντηρητικοί στα κοινωνικά θέματα, φαίνεται να είναι οι Έλληνες το 2018

Τα παραπάνω είναι ορισμένα μόνο από τα πλούσια, ενδιαφέροντα και σε κάποιες περιπτώσεις αντιφατικά μεταξύ τους, ευρήματα που προκύπτουν από τη νέα έρευνα της διαΝΕΟσις. Το "Τι Πιστεύουν Οι Έλληνες" επαναλαμβάνεται για τρίτη συνεχόμενη χρονιά και χαρτογραφεί τις αντιλήψεις και τις πεποιθήσεις των πολιτών της χώρας μας.

Η μεγάλη, πανελλαδική, δημοσκοπική έρευνα διενεργήθηκε σε συνεργασία με την MRB Hellas σε πανελλαδικό δείγμα. Περιλαμβάνει περίπου 80 ερωτήσεις με περισσότερες από 200 μεταβλητές, πάνω σε μια σειρά από σημαντικά θέματα και αποκαλύπτει ένα μεγάλο εύρος χαρακτηριστικών της ελληνικής κοινωνίας, καταλήγοντας σε μια σειρά από εξαιρετικά χρήσιμα συμπεράσματα.

Τα πλήρη αποτελέσματα έχουν δημοσιευτεί εδώ και σταδιακά θα πλαισιώνονται με πλούσια αρθρογραφία.

Δείτε περισσότερα ΕΔΩ

Διάλεξη από την Ιερά Μητρόπολη Ελευθερουπόλεως


Παρασκευή, 23 Μαρτίου 2018

Παγκόσμια Ημέρα Νερού

ΜΗΝΥΜΑ
ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΝΕΡΟΥ
22 ΜΑΡΤΙΟΥ

Η 47η Σύνοδος της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ το 1992, έχοντας υπόψη τις προτάσεις που διατυπώθηκαν στη Συνδιάσκεψη του ΟΗΕ για το «Περιβάλλον και την Ανάπτυξη», που πραγματοποιήθηκε στην Αργεντινή το 1977, αποφάσισε να ορίσει την 22η Μαρτίου κάθε χρόνου ως Παγκόσμια Ημέρα για το Νερό.
Το φετινό σύνθημα της Παγκόσμιας Ημέρας Νερού 2018, όπως ορίζεται από τα Ηνωμένα Έθνη, συνοψίζεται στο ότι «Η φύση δίνει την απάντηση» στις προκλήσεις που αφορούν στο νερό τον 21ο αιώνα. Λύσεις όπως η δενδροφύτευση για την ενίσχυση των δασών, η αποκατάσταση των υγροτόπων, η διάνοιξη και αποκατάσταση φυσικών ρεμάτων, καθώς και η κατασκευή πράσινων υποδομών στον αστικό ιστό, είναι βιώσιμες και οικονομικά συμφέρουσες, έτσι ώστε να αποκατασταθεί ο κύκλος του νερού, να αντιμετωπιστεί η κλιματική αλλαγή και να βελτιωθούν η δημόσια υγεία και η ποιότητα ζωής με την εξυγίανση, τον καθαρισμό και την επαναχρησιμοποίηση του νερού.
Η Ανατολική Μακεδονία (Δράμα, Καβάλα και Σέρρες) είναι από τις πιο προικισμένες από την φύση περιοχές όσον αφορά τους διαθέσιμους υδατικούς πόρους με μεγάλα ποτάμια και έργα αξιοποίησης τους (φράγματα στον Νέστο, Λίμνη Κερκίνη, Τενάγη Φιλίππων κ.α.). Η αειφορική διαχείριση τους είναι χρέος όλων μας και θα πρέπει να γίνεται με τη βοήθεια της φύσης, όπως είναι και το φετινό σύνθημα της παγκόσμιας ημέρας νερού. 
Σε παγκόσμιο επίπεδο, πάνω από το 80% των λυμάτων που παράγονται από την κοινωνία ρέει πίσω στο οικοσύστημα χωρίς να υποστούν επεξεργασία ή επαναχρησιμοποίηση.
1,8 δισεκατομμύρια άνθρωποι χρησιμοποιούν μια πηγή πόσιμου νερού μολυσμένου με κόπρανα, θέτοντας τον εαυτό τους σε κίνδυνο να προσβληθούν από χολέρα, δυσεντερία, τυφοειδή πυρετό και πολιομυελίτιδα. Επισφαλής νερό, κακή υγιεινή και ελλιπής επεξεργασία νερού προκαλούν γύρω από 842.000 θανάτους κάθε έτος. Οι πολεμικές συγκρούσεις στις διάφορες περιοχές του Πλανήτη και η προσφυγιά που αυτές προκαλούν επιτείνουν αυτά τα προβλήματα.
663 εκατομμύρια άνθρωποι εξακολουθούν να στερούνται βελτιωμένες πηγές πόσιμου νερού.
Μέχρι το 2050, κοντά στο 70% του παγκόσμιου πληθυσμού θα ζει σε πόλεις, σε σύγκριση με σημερινό 50%. Επί του παρόντος, οι περισσότερες πόλεις στις αναπτυσσόμενες χώρες δεν διαθέτουν επαρκείς υποδομές και πόρους για την αντιμετώπιση της διαχείρισης των λυμάτων σε ένα αποτελεσματικό και βιώσιμο τρόπο.
Οι ευκαιρίες από την αξιοποίηση των αποβλήτων ως πόρου είναι τεράστιες. Η διαχείριση των λυμάτων με ασφάλεια είναι μια προσιτή και βιώσιμη πηγή ύδατος, ενέργειας, θρεπτικών ουσιών και άλλων ανακτήσιμων υλικών.
Το κόστος της διαχείρισης των λυμάτων αντισταθμίζονται σε μεγάλο βαθμό από τα οφέλη για την υγεία του ανθρώπου, την οικονομική ανάπτυξη και την περιβαλλοντική βιωσιμότητα - παρέχοντας νέες επιχειρηματικές ευκαιρίες και δημιουργία «πράσινων» θέσεων εργασίας.
Οι επιστήμονες του Γεωτεχνικού χώρου συμβάλουν με τη γνώση και την καθημερινή εργασία τους στη διαφύλαξη ενός τόσο πολύτιμου πόρου που είναι το νερό, αφού η αγροτική παραγωγή, την οποία μεταξύ άλλων υποστηρίζουν, αποτελεί τον μεγαλύτερο καταναλωτή υδατικών πόρων στην Ελλάδα (70% περίπου του συνολικού όγκου) και συνεπώς η λελογισμένη χρήση αυτού στην αγροτική παραγωγή, σε συνδυασμό με τις άλλες χρήσεις του (ύδρευση, βιομηχανική χρήση), αποτέλεσε και θα αποτελεί μέριμνα των Γεωτεχνικών.
Κλείνοντας, θα θέλαμε να τονίσουμε τον καταλυτικό ρόλο που παίζουν οι Γεωτεχνικοί Επιστήμονες και το Γεωτεχνικό Επιμελητήριο που τους εκπροσωπεί στην ορθολογική διαχείριση των υδατικών πόρων της χώρας μας, ρόλο που άλλωστε είναι θεσμοθετημένος, τόσο επιστημονικά, όσο και νομοθετικά. 
Για αυτούς τους λόγους λοιπόν ας εντείνουμε τις προσπάθειες μας, στους διεθνείς οργανισμούς και τις κυβερνήσεις και τέλος ας ευαισθητοποιήσουμε τις τοπικές κοινωνίες για να επιτύχουμε τους στόχους μας.

(Δελτίο Τύπου του ΓΕΩΤΕΕ-ΑΜ)

Τρίτη, 6 Μαρτίου 2018

ΑΡΧΕΙΟΦΥΛΑΞ: άγνωστες ψηφίδες ιστορίας... (αρ.2)


ΑΡΧΕΙΟΦΥΛΑΞ (αρ. 2):  Πιστοποιητικό μετοχών (κοινών) αξίας 100 φιορινιών Ολλανδίας, της εταιρείας TABACUS παλαιότερα γνωστής ως M.L. HERZOG & Co, με έδρα την Καβάλα, όπως διακρίνεται και στον τίτλο. Οι μετοχές εκδόθηκαν στο Άμστερνταμ τον Σεπτέμβριο του 1925. Στο έμβλημα της εταιρίας ξεχωρίζει ο χάρτης της Ελλάδας που καλύπτει την όψη της "υδρογείου".

Και για την ιστορία:

Η οικογένεια Herzog είναι γνωστή στην Καβάλα. Το Δημαρχείο της Καβάλας, που αποτελεί ένα από τα πιο εντυπωσιακά κτίσματα της πόλης και οικοδομήθηκε στο τέλος της δεκαετίας του 1890, ανήκε στην ιδιοκτησία του Ούγγρου καπνέμπορου βαρόνου Pierre Herzog και χρησιμοποιήθηκε ως κατοικία του. Έχει έντονα ρομαντικά στοιχεία παλιών μεσαιωνικών πύργων, γοτθικά τόξα στους πυργίσκους και στα μπαλκόνια, δυο βενετικές γοτθικές αψίδες εκατέρωθεν της πύλης, δακρυρροή πάνω από τα παράθυρα (dripstone) και προεκτεινόμενο παράθυρο (oriel window) καθαρό δείγμα γοτθικής αναγέννησης.
Η εσωτερική οργάνωση των χώρων του κτιρίου είναι τέτοια, που επέτρεπε στα παλιά χρόνια την οργάνωση λαμπρών κοσμικών εκδηλώσεων. To 1921 πουλήθηκε από το Moris Herzog (ο οποίος αναφέρεται και στον τίτλο των μετοχών), υιό του βαρόνου Pierre Herzog,  στην «ανώνυμο εταιρία καπνών Ανατολής και πέραν θαλάσσης». Το 1937 το κτίριο βγήκε σε αναγκαστικό πλειστηριασμό για οφειλές της εταιρείας και αγοράστηκε από το Δήμο Καβάλας, επί Δημαρχίας Αθανασίου Μπαλάνου. Από το 1937 στεγάζεται εδώ ο Δήμος Καβάλας.

(Πηγή πληροφοριών για την οικογένεια Herzog και το Δημαρχείο Καβάλας: "Δημωφέλεια", Δημοτική Κοινωφελής Επιχείρηση Καβάλας)

Δευτέρα, 5 Μαρτίου 2018

ΤΟ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΕΡΓΟ ΣΤΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΘΡΑΚΗ - 31η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ, 8 - 10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2018


Για τριακοστή πρώτη συνεχή χρονιά θα πραγματοποιηθεί στη Θεσσαλονίκη η επιστημονική συνάντηση που αφορά στις ανασκαφές στη Μακεδονία και τη Θράκη.
Θα γίνουν 64 ανακοινώσεις σχετικές με την αρχαιολογική έρευνα που διεξάγεται στον βορειοελλαδικό χώρο από τον Έβρο ως την Καστοριά.
Οι αρχαιολόγοι σάς προσκαλούν να παρακολουθήσετε τις εργασίες αυτής της συνάντησης στην αίθουσα τελετών του παλαιού κτηρίου της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

Δείτε το αναλυτικό πρόγραμμα της συνάντησης πατώντας ΕΔΩ.

Πέμπτη, 1 Μαρτίου 2018

Συγκρότηση Επιστημονικής Επιτροπής του 2ου Συνεδρίου Τοπικής Ιστορίας Παγγαίου


Με την υπ'αριθμ. 185/2018 Απόφαση του Δημάρχου Παγγαίου συγκροτήθηκε η Επιστημονική Επιτροπή του 2ου Συνεδρίου Τοπικής Ιστορίας Παγγαίου.

Η σύνθεση της είναι η εξής:

ΧΑΪΔΩ ΚΟΥΚΟΥΛΗ - ΧΡΥΣΑΝΘΑΚΗ
Επίτιμη Έφορος Αρχαιοτήτων

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΒΑΡΒΟΥΝΗΣ
Καθηγητής Λαογραφίας
Πρόεδρος Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας, Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΑΜΑΣΚΟΣ
Αναπληρωτής Καθηγητής Κλασικής Αρχαιολογίας, Πανεπιστήμιο Πατρών

ΕΥΣΤΡΑΤΙΟΣ ΔΟΡΔΑΝΑΣ
Επίκουρος καθηγητής Ιστορίας, Πανεπιστήμιο Μακεδονίας

ΦΩΚΙΩΝ ΚΟΤΖΑΓΕΩΡΓΗΣ
Επίκουρος Καθηγητής Νεότερης Ιστορίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΟΥΤΖΑΚΙΩΤΗΣ
Κύριος Ερευνητής, Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών

ΔΗΜΗΤΡΙΑ ΜΑΛΑΜΙΔΟΥ
Διδάκτωρ Αρχαιολογίας, Προϊσταμένη Εφορείας Αρχαιοτήτων Σερρών

ΠΗΝΕΛΟΠΗ ΜΑΛΑΜΑ
Προϊσταμένη Τμήματος Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, Εφορεία Αρχαιοτήτων Καβάλας - Θάσου

ΚΟΜΝΗΝΟΣ ΑΠΟΤΑΣ
Ιστορικός

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΛΥΜΠΕΡΑΚΗΣ
Δικηγόρος, Ιστορικός Ερευνητής

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΒΑΚΑΛΟΠΟΥΛΟΣ
Μελετητής Υλικού Λαϊκού Πολιτισμού

Μαθηματική Μοντελοποίηση: Μάθε τέχνη κι άστηνε!

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ
ΕΦΟΡΕΙΑ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΞΑΝΘΗΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Το 2018 έχει ανακηρυχθεί από τον Υπουργό Παιδείας ως «Έτος Μαθηματικών». Τη χρονιά αυτή η ελληνική μαθηματική κοινότητα γιορτάζει την επέτειο των 100 χρό-νων από την ίδρυση της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας.
Με αφορμή αυτό το γεγονός κάναμε κάποιες σκέψεις που σχετίζονται με το «δέος» και τη δυσκολία κατανόησης και πρόσληψης του αντικειμένου αυτού από μεγάλη μερίδα κοινού, ειδικά των θεωρητικών επιστημών. Κάναμε επίσης σκέψεις για τον μεγάλο Αβδηρίτη φιλόσοφο Δημόκριτο, που είχε ασχοληθεί επισταμένως με τα μα-θηματικά. Παράλληλα, είναι γνωστό ότι η ανάπτυξη των μαθηματικών στην εποχή μας και η συνέργειά τους με άλλες επιστήμεςεπέφερε ριζικές αλλαγές στις ανθρώ-πινες δυνατότητας αντίληψης και δράσης, ακόμη και στα πλέον πολύπλοκα φαινό-μενα της ζωής, του περιβάλλοντος, της κοινωνικής οργάνωσης και του πολιτισμού.
Για τους λόγους αυτούς προσκαλέσαμε τον διακεκριμένο ερευνητή μαθηματικό Θωμά Βουγιουκλή, ομότιμο καθηγητή του Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης, να μας κατευθύνει με μια φιλική προσέγγιση των μαθηματικών στην πρόσληψη της φιλοσοφίας τους και των άπειρων δυνατοτήτων τους. Όπως λέει ο ίδιος, «τα μαθηματικά προσφέρουν τις δομές-κατασκευές τους ως δομές έκφρασης καταστάσεων και προβλημάτων από τις διάφορες επιστήμες, συμπεριλαμβανομένων των κοινωνικών και ανθρωπιστικών». 
Τίτλος διάλεξης:«Μαθηματική Μοντελοποίηση: Μάθε τέχνη κι άστηνε!» 
Χώρος:Αρχαιολογικό Μουσείο Αβδήρων
Χρόνος: Σάββατο, 3 Μαρτίου, 7.30 μ.μ.

Σας προσκαλούμε να την παρακολουθήσετε. Είσοδος ελεύθερη.
Τηλέφωνα συνεννόησης καθημερινά: 25410-51003, 25410-51783
e-mail: efaxan@culture.gr

Η Προϊσταμένη  
της Εφορείας Αρχαιοτήτων Ξάνθης

Κωνσταντίνα Καλλιντζή
Αρχαιολόγος με βαθμό Α΄

Τετάρτη, 28 Φεβρουαρίου 2018

«Μάρτης» ένα έθιμο που οι ρίζες του χάνονται στην αρχαιότητα

Κάποιοι πιστεύουν ότι προέρχεται από τα Ελευσίνια Μυστήρια, όπου οι μύστες έδεναν μια κλωστή, που ονόμαζαν «Κρόκη» στο δεξί τους χέρι και στο αριστερό τους πόδι.

Σήμερα η παράδοση του Παλαιοχωρίου θέλει τα παιδιά να φορούν στον καρπό τους, από την 1η Μαρτίου, ένα βραχιόλι φτιαγμένο από κόκκινη και λευκή κλωστή, που είναι γνωστό ως «Μάρτης». Δεν λείπουν ωστόσο και περιπτώσεις όπου ο «Μάρτης» είναι δαχτυλίδι και όχι βραχιόλι. Μάλιστα, όπως αναφέρει η παράδοση, ο «Μάρτης» προστάτευε τα πρόσωπα των παιδιών από το κάψιμο του πρώτου ήλιου της άνοιξης.

Ο «Μάρτης» φτιαχνόταν την τελευταία μέρα του Φεβρουαρίου, και τα παιδιά τον φορούσαν το πρωί της 1ης Μαρτίου, πριν βγουν από το σπίτι.

Ο «Μάρτης» έβγαινε σε τρεις μέρες και στη συνέχεια τοποθετούνταν κάτω από μια πέτρα, όπου παρέμενε για κάποιες ημέρες. Εκεί ανάλογα με το τι ζωύφια υπήρχαν κάτω από την πέτρα, όταν τη σήκωναν, έτσι θα κυλούσε η χρονιά για το σπίτι, όσον αφορά πάντα την παραγωγή.
Στη συνέχεια, ο «Μάρτης» τοποθετούνταν πάνω σε ένα θάμνο προκειμένου να τον πάρουν τα πουλιά για να τον χρησιμοποιήσουν στο χτίσιμο της φωλιάς τους.

Τρίτη, 20 Φεβρουαρίου 2018

Για τον Άγιο Θεόδωρο στο Βρανόκαστρο Παλαιοχωρίου



Με τον καθιερωμένο παραδοσιακό τρόπο οι κάτοικοι του Παλαιοχωρίου, αλλά και της ευρύτερης περιοχής, πρόκειται να τιμήσουν τον Άγιο Θεόδωρο, το Σάββατο 24 Φεβρουαρίου, ανηφορίζοντας στο λόφο του Βυζαντινού Βρανόκαστρου στο Παλαιοχώρι, όπου υπάρχει προσκυνητάρι τιμώμενο στο όνομα του Αγίου.

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Παλαιοχωρίου, διοργανώνει την παραδοσιακή εκδήλωση στην ακρόπολη του Βρανόκαστρου, όπου σαρακοστιανοί μεζέδες και άφθονο κρασί και τσίπουρο διατίθενται στους επισκέπτες, οι οποίοι ανηφορίζουν κάθε τέτοια μέρα στο Κάστρο, συνεχίζοντας μία παράδοση πολλών αιώνων.

Στο χώρο ψάλλεται δέηση από τους ιερείς και στη συνέχεια στήνεται ένα πραγματικό πανηγύρι. Ο δρόμος από το χωριό μέχρι το κάστρο μετατρέπεται στον πιο πολυσύχναστος, με ανθρώπους είτε να ανηφορίζουν είτε να κατεβαίνουν από το Κάστρο.

Η επιβλητική παρουσία των τειχών σε συνδυασμό με την μαγευτική θέα της πεδιάδας των Φιλίππων δημιουργεί μία μοναδική αίσθηση στους επισκέπτες που φτάνουν από κάθε γωνιά της Καβάλας αλλά και από τη Δράμας και τις Σέρρες. Αξίζει να σημειωθεί ότι σύμφωνα με την παράδοση το Κάστρο του Παλαιοχωρίου κτίστηκε για πρώτη φορά από τον Μέγα Αλέξανδρο, και είχε σαν σκοπό την διαφύλαξη των μεταλλείων χρυσού και αργύρου της περιοχής. Ωστόσο τα οικοδομήματα που διατηρούνται μέχρι σήμερα ανήκουν στη Βυζαντινή εποχή, όταν ο βυζαντινός στρατηγός Αλέξιος Βρανάς οχύρωσε και πάλι το λόφο γύρω στο 1185. Η τελευταία μάχη από τους υπερασπιστές του κάστρου δόθηκε κάπου στα 1383, όταν οι Οθωμανοί προσάρτησαν και αυτό το μικρό κομμάτι γης στην αχανή αυτοκρατορία τους...

Κυριακή, 18 Φεβρουαρίου 2018

Απόκριες και "Γκουλιάρια" στο Παλαιοχώρι Παγγαίου

Έφτασε η Καθαρά Δευτέρα, η τελευταία μέρα της Αποκριάς, του ξεφαντώματος, του χορού και άλλων σχετικών. Οι μέρες αυτές με μελαγχολούν, όχι για κάποιο άλλο λόγο, αλλά γιατί πολλά έθιμα του παρελθόντος που αναβίωναν τέτοιες μέρες, κρίθηκε από κάποιους ότι έπρεπε να σταματήσουν.


Έτσι έγινε και με τα "Γκουλιάρια", το μοναδικό, ίσως, διονυσιακό δρώμενο της περιοχής που αναβίωνε στο Παλαιοχώρι μέχρι τις μέρες της Δικτατορίας. Τότε απαγορεύτηκε ως "παγανιστικό", και από τότε χάθηκε. Αυτό το κομμάτι της παράδοσης του τόπου μας χάθηκε, δεν σβήστηκε όμως και από τη μνήμη των ανθρώπων. Και να που μια φωτογραφία από τα περιβόητα "Γκουλιάρια" ήρθε στο φως, ξυπνώντας μνήμες που θάφτηκαν κάτω από καρότσες τρακτέρ, και άλλα εφευρήματα.

Γιατί έτσι θυμάμαι εγώ τις απόκριες στο χωριό, μια σύντομη παρέλαση στην πλατεία, όπου πάνω σε αυτοσχέδια άρματα, που δεν ήταν άλλο από τις καρότσες κάποιων τρακτέρ, οι νέοι του χωριού, ως ερασιτέχνες ηθοποιοί έδιναν τον καλύτερο εαυτό τους, αναφερόμενοι στην τοπική κοινωνία και στα γεγονότα. Παλαιότερα το ίδιο συνέβαινε πάνω στην οροφή ενός λεωφορείου στην αυλή του σχολείου. Και όλα αυτά μέχρι το 1998...


Τότε ήταν η τελευταία φορά που κάποιο αποκριάτικο σατυρικό θεατρικό παίχτηκε στην πλατεία του Παλαιοχωρίου. Μάλιστα παρομοίαζε γνωστή τηλεοπτική εκπομπή - σόου της εποχής, που πλαισιωνόταν με αφελείς υποψηφίους μνηστήρες... Μετά από αυτό τίποτα, και όλοι αρκούνταν να παρακολουθήσουν κάποιο καρναβάλι της πόλης μέσα από τους τηλεοπτικούς δέκτες τους, αφού νωρίτερα καταναλώσουν ικανές ποσότητες λαγάνας και νηστίσιμων! Και αν το κάνουν και αυτό...

Για τα "Γκουλιάρια" που προανέφερα, άκουσα και διάβασα, και ελπίζω κάποια στιγμή να δω την αναβίωση τους. Το χρωστάμε άλλωστε στο παρελθόν και στην ιστορία μας.


"Αυθεντικό διονυσιακό δρώμενο" τα χαρακτηρίζει και ο συγγραφέας Θόδωρος Γρηγοριάδης, ο οποίος σε πολλά βιβλία του έχει αναφερθεί σε αυτό. Παρακάτω αναδημοσιεύω ένα άρθρο του, που δημοσιεύτηκε στα ΝΕΑ (περιοδικό ΠΡΟΣΩΠΑ), τον Ιανουάριο του 2001.

Ο θάνατος των βάκχων

Μέρες καρναβαλιού με πιάνει μια θλίψη, μια λαογραφική κατάθλιψη, για όσα έθιμα έσβησαν ανεπιστρεπτί και μια οργή για όσους συνέβαλαν στο χαμό τους.
Ορεινό χωριό στο Παγγαίο. Κάτοικοι 3.500. Όλη την περίοδο πριν την Καθαρά Δευτέρα ντυνόμασταν τα βράδια και μπαινοβγαίναμε στα γειτονικά σπίτια. Φορούσαμε τα παλιά μας ρούχα, τα παρτάλια μας. Την λέξη βεστιάριο κανείς δεν την ήξερε. Χτυπούσαμε τις πόρτες και κάναμε τρέλες ή σιωπούσαμε μέχρι να μας αναγνωρίσουν. Γέλια, πειράγματα, κεράσματα. Συνήθως όλοι μεταμφιέζονταν το αντίθετο φύλο ή κάποιον αναγνωρίσιμο τύπο. Ο καθένας ντυνόταν τον άλλο.
Την Καθαρά Δευτέρα το χωριό ήταν ξεσηκωμένο. Στην πλατεία θα γινόταν η αποθέωση του καρναβαλιού. Το θέαμα για χρόνια επαναλαμβανόμενο: Καλαμπούρια, προξενιά, γάμος, γεννητούρια, γλέντια. Και στο τέλος η μεγάλη πομπή: οι γυμνοί άνδρες, «τα γκουλιάρια». Όσοι ήταν πάνω από δεκαοχτώ χρονών μαζεύονταν σε ένα σπίτι στην άκρη του χωριού και εκεί, αφού μεθούσαν για τα καλά, γδυνόντουσαν και έβαφαν το κορμί τους με φούμο. Ύστερα τυλίγονταν με φύλα και κλαδιά, άρπαζαν τσουγκράνες και άλλα γεωργικά εργαλεία στα χέρια και- σχεδόν ολόγυμνοι- έτρεχαν στον κεντρικό δρόμο που οδηγούσε στην πλατεία αλαλάζοντας και πειράζοντας το πλήθος -κυρίως τις γυναίκες. Διονυσιασμένοι, αρχέγονοι, αρχετυπικοί. Οι τελευταίοι Βάκχοι του Παγγαίου.
Αυτά ως το 1967. Ως τότε κράτησαν «τα γκουλιάρια» που θυμάμαι. Ο ερχομός της χούντας γέμισε τον κόσμο απαγορεύσεις. Τα σκοτεινά μας βράδια σκοτείνιασαν πιο πολύ. Τα «γκουλιάρια» έπαψαν να βγαίνουν στους δρόμους. Η τρέλα και το μεθύσι του παλιού εθίμου -που είχε διασωθεί αιώνες- έσβηνε άδοξα.
Το κακό που έκανε η στρατιωτική δικτατορία στην χώρα μας αντιστοιχεί με των ευνουχισμό των αγαλμάτων από τους χριστιανούς. Απέκοψε οριστικά τη σύγχρονη Ελλάδα από την τελετουργική παράδοση που δεν φοβόταν να ακουμπάει στις ρίζες του παγανισμού και των μύθων. Γέμισαν τότε οι δρόμοι μας κίβδηλα σύμβολα. Στις πλατείες παρέλαυνε ο καρνάβαλος της χούντας που- όταν δεν έβγαζε τα τανκς- αμολούσε τα «ένδοξα» καμουφλαρισμένα άρματα.
Βρέθηκα τσολιαδάκι σε άρμα-τρακτέρ να υποδύομαι τον μαθητή του Κρυφού σχολειού. Όλοι μας υποδυθήκαμε κάτι από την μεταμφιεσμένη δόξα της ελληνικής ιστορίας. Και κανείς δυστυχώς δεν μπορούσε να ξεσχίσει εκείνες τις κουρελιασμένες στολές. Όσο περνάνε τα χρόνια για μας που, απροστάτευτοι και ανημέρωτοι, μεγαλώσαμε στη θλίψη της επταετίας η οργή δε λέει να καταλαγιάσει.
Μεταπολίτευση. Το χωριό λιγοστεύει. Οι άνθρωποι φεύγουν στη Γερμανία και στις πόλεις. Την Καθαρά Δευτέρα βγαίνουν και πάλι οι άντρες πάνω στα τρακτέρ -όχι πια «γκουλιάρια»- και σατιρίζουν την διαρκώς μεταβαλλόμενη κοινωνία. Παντρεύονται ξανά, «οι γκαστρωμένες» γεννάνε κουνέλια και γάτες, όμως λείπει το κέφι και το ξέσπασμα. Οι καρνάβαλοι αμήχανοι να συλλάβουν την καινούργια ταυτότητα του έργου και τις απαιτήσεις της εποχής απομακρύνονται σκεφτικοί από την ορχήστρα. Αριστοφανικοί υποκριτές σε αγέλαστη κωμωδία. Σαν γραφικό μοιάζει το έθιμο, δεν ήταν παλιά έτσι...
Ταυτόχρονα με την εκκένωση της υπαίθρου τηλεοπτικές εικόνες εισβάλλουν στα σπίτια μας. Οι τηλεοράσεις αναλαμβάνουν να διασκεδάσουν τα πλήθη υποκαθιστώντας την πραγματικότητα. Τις Καθαροδευτέρες όλο και πιο δύσκολα γεμίζει η πλατεία.
Δεκαετία ενενήντα. 1700 κάτοικοι. Τελευταία δρώμενα. Πάνω στα τρακτέρ στήνονται «τηλεοπτικά στούντιο», η θεματολογία του καρνάβαλου είναι αποκλειστικά η τηλεόραση και τα καμώματά της. Σατιρίζονται κυρίως τα reality show. Ο μεθυσμένος βάκχος τρεκλίζει ως ξανθιά προξενήτρα, η περούκα του βάρος ασήκωτο, τα τακούνια σφίγγουν τα πόδια του, οι κόθορνοι μουχλιάζουν στις αποθήκες. Οι μικρότεροι δεν διαδέχονται τους προηγούμενους, ονειρεύονται τις πόλεις.
Το καρναβάλι σβήνει.
Έζησα το τέλος ενός εθίμου με την ίδια πίκρα που βίωσα το τέλος της παιδικής ηλικίας. Χωρίς να νοσταλγώ το παρελθόν, ξέρω πως κανείς δεν μπορεί να συγκρατήσει τη φθορά μιας εποχής. Ο καρνάβαλος άλλαζε όπως άλλαζε η χώρα και οι προσανατολισμοί της. Η σοβαροφάνεια διαδεχόταν τη σάτιρα, ενώ κανένα καινούργιο έθιμο δεν αντικαθιστούσε τα παλιά.
Tώρα στις μεγάλες πόλεις οργανώνονται φαντασμαγορικές παρελάσεις χωρίς τον αυθορμητισμό και καρναβαλισμό του παλιού δρώμενου. Τα πλήθη ξεχύνονται στους δρόμους χαιρετώντας τις κάμερες. Μόνον η τηλεόραση μπορεί πια να συντηρήσει τα «εκστασιασμένα» πλήθη, εκείνη τα δημιουργεί, εκείνη τα αναπαράγει ψηφιακά. Η τελετή υποχωρεί στην τηλεοπτικότητα.
Η Πάτρα και οι άλλες πόλεις, στα αδιαχώρητα στενάκια τους, διεκδικούν μια δεύτερη Disneyland, ένα φτιασιδωμένο Ρίο. Ώ, ρε γλέντια! που θα’ λεγε και ο Καραγκιόζης-βρωμερή καρικατούρα σκιερών εποχών...
Η διαπολιτισμικότητα του καρναβαλιού και η εμπορευματοποίησή του κατατροπώνει τον σάτυρο που κρύβεται μέσα μας αναζητώντας κάθε χρόνο τον απεγκλωβισμό του από το καταπιεσμένο σώμα. Ό, τι απομένει είναι ένα κενό, οι ανεκπλήρωτες επιθυμίες στις σκοτεινιασμένες περιοχές του υποσυνείδητου.
Μετατρέποντας σε show την ζωή μας σκοτώνουμε τον καρναβαλικό εαυτό μας. Ανίκανοι να ζήσουμε το έθιμο εθιζόμαστε στα υποκατάστατα. Η καλοφτιαγμένη μάσκα επιστρέφει ως πολύχρωμος εφιάλτης, χιονίζει φελιζόλ πάνω από την πόλη. Tα «γκουλιάρια» χορεύουν -full monty- σε αντιερωτικά τηλεοπτικά προγράμματα.
Κλεισμένοι στα σπίτια μας δεν πιστεύουμε ότι ο μασκαράς που χτυπάει την πόρτα μας δεν είναι ένας μεταμφιεσμένος εχθρός, ένας ξένος, ένας άλλος τελικά. Σφαλίζουμε την πόρτα και πέφτουμε για ύπνο-ανήσυχο.
Ονειρευόμαστε ότι κάπου, σε ένα έθιμο, κάποιοι γλεντάνε ακόμη. Πού άραγε;

Τρίτη, 6 Φεβρουαρίου 2018

ΑΡΧΕΙΟΦΥΛΑΞ: άγνωστες ψηφίδες ιστορίας... (αρ.1)


ΑΡΧΕΙΟΦΥΛΑΞ (αρ.1): Φάκελος επιστολής της εφημερίδας "Κωνσταντινούπολις" προς τον ιατρό Κωνσταντίνο Κοντορέπα, στην Καβάλα. Ταχυδρομήθηκε από την Κωνσταντινούπολη στις 5 Ιουνίου 1899, σύμφωνα με τη σφραγίδα του ταχυδρομείου. Φέρει γραμματόσημο της μιας πιάστρας της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Και για την ιστορία:

"Κωνσταντινούπολις": Εφημερίς των λαών της Ανατολής. Εκδίδοται καθ' εκάστην.

Η έκδοσή της ξεκίνησε το φθινόπωρο του 1867 στην Κωνσταντινούπολη. Στη σύνταξη του εντύπου εργάστηκαν κατά καιρούς ο Ι. Μ. Ραπτάρχης, ο Γ.Λ. Ξανθόπουλος, ο Β. Γαβριηλίδης, ο Μ. Ι. Γεδεών. Από πολλούς είχε χαρακτηριστεί ως εκφραστής της «ρωσοφιλίας», της εποχής εκείνης. Η  "Κωνσταντινούπολις" στην κρίση του 1872 είχε ταχθεί ανοιχτά εναντίον του σχίσματος. Ο Νικολαΐδης παύτηκε από τη σύνταξη της εφημερίδας και ζήτησε άδεια για την έκδοση νέας. Η "Κωνσταντινούπολις" ουσιαστικά μετονομάστηκε σε "Θράκη" (1873-1880) και αυτή αργότερα σε "Αυγή" (1880-1884). Μετά το πέρας της πρώτης φάσης του Προνομιακού ζητήματος, που είχε συνέπεια να απομακρυνθεί από τον πατριαρχικό θρόνο ο Ιωακείμ Γ΄, η εφημερίδα αποκλήθηκε εκ νέου "Κωνσταντινούπολις" και έτσι συνέχισε να εκδίδεται μέχρι το 1906. Παρά τις κατά καιρούς μεταμορφώσεις της η εφημερίδα από το 1878 και εξής παρέμεινε φιλικά διακείμενη στο πρόσωπο του Ιωακείμ Γ΄.

(Πηγή πληροφοριών για την εφημερίδα: Εγκυκλοπαίδεια Μείζονος Ελληνισμού)

Παρασκευή, 2 Φεβρουαρίου 2018

Το Συμβούλιο Τιμής και Δεοντολογίας της ΕΣΗΕΜΘ για την κάλυψη του συλλαλητηρίου στην Θεσσαλονίκη


ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΙΜΗΣ ΚΑΙ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ

Θεσσαλονίκη, 2 Φεβρουαρίου 2018

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

Το Συμβούλιο Τιμής και Δεοντολογίας της ΕΣΗΕΜ-Θ σε τρεις συνεδριάσεις του ασχολήθηκε με το θέμα του τρόπου αντιμετώπισης και κάλυψης του συλλαλητηρίου της 21/1/2018 στη Θεσσαλονίκη από τα ραδιοτηλεοπτικά μέσα ενημέρωσης και ιδιαίτερα από τα δημόσια (ΕΡΤ 3), μετά την παραπομπή  της υπόθεσης από το Διοικητικό Συμβούλιο της Ένωσης.

     Το Συμβούλιο έκρινε καταρχάς ότι σε οποιαδήποτε περίπτωση υπάρχει θέμα αναζήτησης ευθυνών, διότι, με βάση τις προβλέψεις του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας το δικαίωμα των πολιτών στην ελεύθερη πληροφόρηση είναι αναφαίρετο. Άλλωστε στη διάρκεια του συλλαλητηρίου σημειώθηκαν πρόσθετα γεγονότα, όπως επεισόδια μεταξύ διαδηλωτών και κουκουλοφόρων, μια καταστροφική πυρκαγιά σε διατηρητέο κτίριο, βεβήλωση μνημείου του Ολοκαυτώματος των Εβραίων και μεγάλα κυκλοφοριακά προβλήματα σε όλο το πολεοδομικό συγκρότημα, για τα οποία ήταν αναγκαία η άμεση ενημέρωση των πολιτών.

     Τα μέλη του Συμβουλίου προέβησαν σε ενδελεχή εξέταση του θέματος και κάλεσαν για διευκρινίσεις τους συναδέλφους, που είχαν ευθύνη για την κάλυψη του συλλαλητηρίου και των συναφών γεγονότων της ίδιας ημέρας, τόσο στα δημόσια ραδιοτηλεοπτικά μέσα, όσο και στα ιδιωτικά πανελλαδικής εμβέλειας. Επίσης τα μέλη έλαβαν υπόψη τις έγγραφες αναφορές συναδέλφων – ανταποκριτών τηλεοπτικών σταθμών, που δεν μπόρεσαν να προσέλθουν στη συνεδρίαση, λόγω κωλυμάτων.

     Ο προϊστάμενος της Διεύθυνσης Ενημέρωσης της ΕΡΤ 3, Χρήστος Γιαννούλης, ανέφερε μεταξύ άλλων στα μέλη του Συμβουλίου ότι ο ίδιος κρίνει επαρκή την κάλυψη στα Δελτία Ειδήσεων και υποστήριξε ότι δεν ήταν δυνατές οι απευθείας συνδέσεις στο διάστημα 15.00 – 17.00 λόγω μετάδοσης του αγώνα ποδοσφαίρου. Επίσης, είπε, ότι δεν ήταν δυνατή η σύνδεση ή η μετάδοση Έκτακτου Δελτίου στη διάρκεια του ημιχρόνου του αγώνα, λόγω διαφημιστικών υποχρεώσεων. Αλλά και σε υποθετική περίπτωση μη μετάδοσης ποδοσφαιρικού αγώνα ο ίδιος υποστήριξε ότι θα το σκεφτόταν για μια απευθείας σύνδεση με τον χώρο του συλλαλητηρίου, αφού κατά την άποψή του δεν υπήρξε κάτι καινούργιο μετά τις 15.00, που θα αποτελούσε σημαντική είδηση για ένα έκτακτο δελτίο.  Ο συνάδελφος αρνήθηκε κατηγορηματικά ότι υπήρξαν άνωθεν εντολές για μη κάλυψη του συλλαλητηρίου και πρόσθεσε ότι ουδέποτε έχει συμβεί κάτι τέτοιο σε όλη τη διάρκεια της θητείας του στη θέση της Διεύθυνσης Ενημέρωσης. Επί των απόψεων αυτών μέλη του Συμβουλίου παρατήρησαν ότι θα ήταν δυνατές οι απευθείας συνδέσεις στη διάρκεια του ημιχρόνου του αγώνα ή και λίγο μετά την λήξη του για την κάλυψη των σοβαρών γεγονότων, αλλά και την παροχή χρήσιμων πληροφοριών προς τους πολίτες.

     Οι συνάδελφοι των ιδιωτικών τηλεοπτικών σταθμών πανελλαδικής εμβέλειας, Αναστασία Αργυριάδου (ΕΨΙΛΟΝ), Σούζυ Καζαντζίδου (ΑΛΦΑ) και Ραλλιώ Λεπίδου (ΣΤΑΡ),  Πωλίνα Κολοκοτρώνη (ΑΝΤΕΝΝΑ) και Παύλος Σαρόγλου (ΣΚΑΪ), ανέφεραν ότι εκτός από τα δελτία ειδήσεων έκαναν πολλές έκτακτες συνδέσεις.

Κατόπιν όλων αυτών το Συμβούλιο προέβη σε σειρά επισημάνσεων και κατέληξε στα εξής:

1.                  Το συλλαλητήριο της 21/1/2018 στη Θεσσαλονίκη δεν καλύφθηκε επαρκώς και όπως θα άρμοζε σε μια συγκέντρωση τόσο μεγάλου αριθμού πολιτών από τα δημόσια μέσα και κυρίως από την ΕΡΤ 3. Εκτιμώντας και τα άλλα στοιχεία, που περιήλθαν σε γνώση τους, τα μέλη του Συμβουλίου έκριναν ομόφωνα ότι έγινε υποβάθμιση του γεγονότος του συλλαλητηρίου από τους υπεύθυνους της ΕΡΤ 3, πιθανώς λόγω λανθασμένης εκτίμησης και ότι υπάρχουν ενδείξεις για παραβάσεις του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας. Το Συμβούλιο εισηγείται την διαβίβαση του θέματος του τρόπου κάλυψης του συλλαλητηρίου από την ΕΡΤ 3 στο Πειθαρχικό Συμβούλιο της ΕΣΗΕΜ-Θ για περαιτέρω διερεύνηση της υπόθεσης.

2.                  Το Συμβούλιο, σχετικά με τον τρόπο της κάλυψης του συλλαλητηρίου από τα ιδιωτικά τηλεοπτικά κανάλια πανελλαδικής εμβέλειας έκρινε ότι δεν συντρέχει λόγος περαιτέρω πειθαρχικής διερεύνησης της υπόθεσης ως προς τα μέσα αυτά.

3.                  Κατά το διάστημα μετά το συλλαλητήριο της 21/1/18 σημειώθηκαν αναρτήσεις στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, που στρέφονταν εναντίον συναδέλφων της ΕΡΤ και άλλων Μ.Μ.Ε. με αναφορές μειωτικού περιεχομένου, ακόμη και με απειλητικούς τόνους και ρατσιστικούς χαρακτηρισμούς. Επίσης υπήρξαν αναφορές, που έφτασαν στο Συμβούλιο Τιμής και Δεοντολογίας, με περιεχόμενο, που δεν αρμόζει στο ήθος και στο επίπεδο έκφρασης των επαγγελματιών δημοσιογράφων με ανεξάρτητη και αδέσμευτη γνώμη, μακριά από ιδεολογικές εμμονές και κομματικές γραμμές. Το Συμβούλιο επιφυλάσσεται να επιληφθεί και επ’ αυτών, αλλά απευθύνει άμεσα έκκληση προς όλους τους συναδέλφους για προσήλωση στις αρχές δεοντολογίας, ώστε να διατηρήσουμε στο επιβαλλόμενο επίπεδο το κύρος και την ευπρέπεια του κλάδου, αλλά και το πνεύμα αλληλεγγύης ανάμεσα στα μέλη της Ένωσης. Το δημοσιογραφικό λειτούργημα επιβάλλει να αποτινάξουν όλοι οι συνάδελφοι τον μανδύα του κομματικού φανατισμού και των ιδεολογικών εμμονών, ώστε να περιφρουρήσουμε στο μέγιστο βαθμό το ύψιστο δημόσιο αγαθό της ελεύθερης πληροφόρησης και να υπηρετήσουμε τις αξίας μιας ευνομούμενης και πολιτισμένης κοινωνίας. Το Συμβούλιο απευθύνει αυστηρό μήνυμα σε όλους εκείνους που ακροβατούν στα όρια του Κώδικα τιμής και δεοντολογίας, να θεωρήσουν αυτή την ανακοίνωση ως τελευταία προειδοποίηση.

4.                  Στην ίδια χρονική περίοδο και με αφορμή τις εξελίξεις στο θέμα των Σκοπίων στα μέσα ενημέρωσης σημειώνονται αντιπαραθέσεις μεταξύ πολιτικών παραγόντων, εκπροσώπων των κομμάτων, που σε ορισμένες περιπτώσεις οξύνονται και υποβαθμίζουν το επίπεδο του διαλόγου και της ευπρέπειας, παρασύροντας προς τα κάτω και την εικόνα μιας μερίδας του δημοσιογραφικού κόσμου. Το Συμβούλιο Τιμής και Δεοντολογίας απευθύνει ύστατη έκκληση προς όλους και ιδιαίτερα στα πολιτικά κόμματα, αξιώνοντας να εγκαταλείψουν τις διαθέσεις παρεμβάσεων στο χώρο της ενημέρωσης και να σεβαστούν το ιερό δικαίωμα των πολιτών για ελεύθερη και ακηδεμόνευτη πληροφόρηση. 



Τα μέλη του Συμβουλίου Τιμής και Δεοντολογίας

Νικόλαος Ασλανίδης

Νικόλαος Δημαράς

Παύλος Νεράντζης

Σωτήριος Θεολογίδης

Νικόλαος Βολωνάκης

Δευτέρα, 29 Ιανουαρίου 2018

Θεόδωρος Γρηγοριάδης: Η Ελλάδα και η Αίγυπτος είναι η ιδανική γέφυρα για να περάσεις από την Ανατολή στη Δύση και το αντίθετο



(Δημοσιεύτηκε στο KAVALAPOST, στις 25 Ιανουαρίου 2018)

Ο βραβευμένος με Κρατικό Βραβείο Λογοτεχνίας συγγραφέας από το Παλαιοχώρι Παγγαίου μιλάει στον Άρη Μεντίζη με αφορμή τη μετάφραση των γραπτών του στα αραβικά και την παρουσίαση του έργου του στην Αίγυπτο


Ένα ήσυχο απόγευμα του Ιανουαρίου, στο χειμωνιάτικο Παλαιοχώρι Παγγαίου, είχα την ευκαιρία να συναντήσω έναν φίλο που αγαπά τον τόπο του και που το αποδεικνύει σε κάθε ευκαιρία, τον συγγραφέα Θεόδωρο Γρηγοριάδη, βραβευμένο φέτος με το Κρατικό Βραβείο Λογοτεχνίας για το μυθιστόρημά του «Ζωή μεθόρια».

Πίνοντας ζεστή σοκολάτα σε ένα μικρό καφέ στην πλατεία του χωριού, είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε για τις τελευταίες εξελίξεις, για το βραβείο, για τις σκέψεις και τα σχέδια τόσο στην Αθήνα όσο και στο Παγγαίο, το οποίο επισκέπτεται συχνά. Και βέβαια, η συζήτηση δεν θα μπορούσε να μη στραφεί και στις επικείμενες λογοτεχνικές εκδηλώσεις στην Αίγυπτο, όπου ο Θόδωρος Γρηγοριάδης και τα βιβλία του θα έχουν την τιμητική τους.

Το αιγυπτιακό εξώφυλλο του μυθιστορήματος «Αλούζα, χίλιοι και ένας εραστές» που εκδόθηκε από το Κέντρο Μετάφρασης του Υπουργείου Πολιτισμού της Αιγύπτου.

Στις 28 και στις 30 Ιανουαρίου 2018, θα έχει την ευκαιρία να μιλήσει για το μεγάλο έργο του σε δύο παρουσιάσεις. Η μία, στις 28 Ιανουαρίου, πραγματοποιείται στο πλαίσιο της 49ης Έκθεσης Βιβλίου Καΐρου, από το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού, και έχει σαν θέμα «Ο αραβικός πολιτισμός στο ελληνικό μυθιστόρημα «Αλούζα, χίλιοι και ένας εραστές»». Το μυθιστόρημα μεταφράστηκε στα αραβικά και κυκλοφορεί, προσελκύοντας το ενδιαφέρον πλήθους αναγνωστών. Στην παρουσίαση θα συμμετέχουν εκτός από τον Θεόδωρο Γρηγοριάδη, ο μεταφραστής Χάλεντ  Ραούφ, ο  Dr. Khairy Doma, κριτικός και Διευθυντής Εκδόσεων του Εθνικού Κέντρου Μετάφρασης, ο Μ. Ramadan, Μεταφραστής και κριτικός και η διευθύντρια του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού – Παραρτήματος Αλεξάνδρειας  Σ. Σπανούδη.

Η δεύτερη εκδήλωση, στις 30 Ιανουαρίου, αφορά στην παρουσίαση της τριλογίας «Παρτάλι», «Ζωή μεθόρια» και «Καινούργια πόλη» στο Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Καΐρου με εισηγητή τον διευθυντή του Χρίστο Παπαδόπουλο.

ΨΗΦΙΣΜΑ ΥΠΕΡ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

Άπαντες οι ιερείς οι ανήκοντες στην Ιεράν Μητρόπολιν Ελευθερουπόλεως, συνελθόντες εις Σύναξιν κατά την 27ην Ιανουαρίου 2018, εις το Συνεδριακόν Κέντρον της Μητροπόλεως «Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος» εν Ελευθερουπόλει και αφού ήκουσαν μετά προσοχής τον Σεβασμιώτατον Μητροπολίτην των κ.ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΝ  να αναπτύσση εκτενώς περί της Μακεδονίας και του επιχειρουμένου σφετερισμού του τιμίου και ενδόξου ονόματός της υπό του νεοφανούς κρατιδίου των Σκοπίων απεφάσισαν ομοφώνως:

Τάσσονται αναφανδόν παρά το πλευρόν όλων των Ελλήνων, των φρονούντων ορθώς επί του θέματος της Μακεδονίας και πολεμούντων σθεναρώς κατά της απεμπολήσεως του ενδόξου ονόματός της εις έθνος αλλότριον.

Διακηρύσσουν την σταθεράν των πεποίθησιν, ότι δύναται το κρατίδιον των Σκοπίων ευκόλως να ονομασθή δι’ άλλου προσφυεστέρου ονόματος, καταλλήλου κυρίως προς την γεωγραφικήν του θέσιν. Αντιθέτως δια του ονόματος Μακεδονία η παραγώγου αυτού αντιστρατεύεται βαναύσως  την ιστορικήν πραγματικότητα και υποθάλπει σκοπούς αθεμίτους.

Διαδηλούμεν ότι δεν θα παύσωμεν να διακηρύττωμεν προς πάντας περί της μοναδικότητος της Μακεδονίας και του αναποσπάστου αυτής με το έθνος των Ελλήνων.

Δια τους συνελθόντας ιερείς

Ο ΠΡΩΤΟΣΥΓΚΕΛΛΟΣ

ΑΡΧΙΜ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ ΜΠΕΝΟΣ

Ο ΓΕΝΙΚΟΣ ΑΡΧΙΕΡΑΤΙΚΟΣ ΕΠΙΤΡΟΠΟΣ

ΠΡΩΤ. ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ

Τρίτη, 23 Ιανουαρίου 2018

Υποχρέωση όλων των δημοσιογράφων η τήρηση δεοντολογίας





Θεσσαλονίκη, 23 Ιανουαρίου 2018

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

 Με αφορμή περιπτώσεις δημοσιογραφικών χειρισμών που είχαν ως αποτέλεσμα την υποβάθμιση του συλλαλητηρίου της 21ης Ιανουαρίου 2018 στη Θεσσαλονίκη, το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΣΗΕΜ-Θ υπενθυμίζει σε όλους τους συναδέλφους τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τις δεοντολογικές αρχές του επαγγέλματος. Μεταξύ αυτών, «να θεωρεί [ο δημοσιογράφος] πρώτιστο καθήκον του προς την κοινωνία και τον εαυτό του τη δημοσιοποίηση όλης της αλήθειας» και να «υπερασπίζεται σθεναρά το δημοκρατικό πολίτευμα».

Στο ίδιο πλαίσιο, είναι υποχρέωση όλων των δημοσιογράφων να διατηρούν απόλυτη νηφαλιότητα στην κάλυψη ανάλογων γεγονότων, να μένουν μακριά από κάθε ακρότητα και να την επισημαίνουν σε κάθε περίπτωση που την διαπιστώνουν, να αποδοκιμάζουν εθνικιστικά και ρατσιστικά σχόλια και να μην υπονομεύουν το έργο των συναδέλφων τους.

Όλοι οι συνάδελφοι, ιδίως αυτοί που διατηρούν επιτελικά και διευθυντικά καθήκοντα, έχουν (σε ατομικό και σε συλλογικό επίπεδο) την ευθύνη να υπερασπιστούν την αξιοπιστία των Μέσων που εργάζονται και να μην επιτρέπουν με τη στάση τους να συναρτάται η δημοσιογραφική δεοντολογία με πολιτικές ή ιδεολογικές επιλογές.


Το Διοικητικό Συμβούλιο